मित्रांनो, सध्या व्यवसाय करताना GST हा शब्द वारंवार कानावर पडतो. GST म्हणजे Goods and Services Tax. हा एक देशव्यापी करप्रणालीचा भाग असून यामुळे आधीचे अनेक छोटे-मोठे कर रद्द झाले आहेत. जर तुम्ही कोणताही व्यवसाय, सेवा, दुकान, online selling किंवा freelance काम करत असाल तर GST नंबर असणे खूपच फायदेशीर ठरते. GST नंबरमुळे तुमचा व्यवसाय अधिक trusted बनतो आणि सरकारकडून मिळणाऱ्या अनेक सुविधा तुम्हाला वापरता येतात.
महत्त्वाची गोष्ट म्हणजे GST नंबर असल्यावर तुम्ही सरकारकडे भरलेला GST परतही मिळवू शकता, ही माहिती अनेकांना अजूनही माहित नाही.
नवीन जॉब कार्ड कसे काढायचे, स्टेप बाय स्टेप माहिती 👈
कोणाला GST नंबर काढणे गरजेचे असते?
मित्रांनो, प्रत्येक व्यक्तीला GST नंबर घ्यावा लागतो असे नाही. पण काही ठराविक परिस्थितीत GST Registration करणे बंधनकारक आहे.
उदाहरणार्थ:
Aadhaar Card Address Change Online 2026 : आधार कार्डवरील पत्ता ऑनलाइन बदलण्याची संपूर्ण प्रक्रिया 👈
- ठराविक मर्यादेपेक्षा जास्त वार्षिक उत्पन्न असल्यास
- एकाहून अधिक राज्यात माल किंवा सेवा विकत असाल
- E-commerce website वरून विक्री करत असाल
- Export किंवा Import करत असाल
- Agency किंवा brokerage चा व्यवसाय करत असाल
या अटींमध्ये तुम्ही येत असाल तर GST नंबर नसणे कायद्याने चुकीचे ठरू शकते.
GST नंबर काढण्याची सोपी online पद्धत
आज GST नंबर काढण्यासाठी कुठेही ऑफिसमध्ये फेऱ्या मारण्याची गरज नाही. संपूर्ण प्रक्रिया online आहे.
महाराष्ट्र बोर्ड SSC HSC २०२६ चे अपेक्षित वेळापत्रक: विद्यार्थ्यांसाठी संपूर्ण माहिती 👈
GST नंबर काढण्यासाठी लागणारी माहिती:
- PAN कार्ड
- आधार कार्ड
- मोबाईल नंबर आणि ईमेल
- व्यवसायाचा पत्ता
- बँक खात्याचा तपशील
GST portal वर जाऊन Registration फॉर्म भरावा लागतो. OTP द्वारे verification होते. सर्व माहिती योग्य भरली असेल तर काही दिवसांत GST नंबर मिळतो. ही प्रक्रिया आता खूपच fast आणि पारदर्शक झाली आहे.
जिल्ह्यानुसार पंचायत समिती आणि जिल्हापरिषद निकाल पहा Live 👈
GST भरल्यानंतर GST Refund म्हणजे काय?
मित्रांनो, GST भरला म्हणजे तो कायमचा गेला असे नाही. काही परिस्थितीत सरकारकडून तो परतही मिळू शकतो. यालाच GST Refund असे म्हणतात.
GST Refund मिळण्याची सामान्य कारणे:
- Export करताना भरलेला GST
- Input Tax Credit जास्त जमा होणे
- चुकीने जास्त GST payment होणे
- Zero-rated supply केलेली असणे
अनेक व्यापारी Refund साठी अर्ज करत नाहीत, कारण त्यांना प्रक्रिया अवघड वाटते. पण योग्य माहिती असल्यास ही प्रक्रिया फारशी कठीण नाही.
GST Refund साठी अर्ज कसा करावा?
GST Refund साठी GST portal वर लॉगिन करावे लागते. तिथे Refund Application भरावी लागते. अर्ज करताना खालील गोष्टी लक्षात घ्याव्या लागतात:
- Refund कोणत्या कारणासाठी हवा आहे
- कोणत्या कालावधीसाठी आहे
- बँक खाते योग्य आहे का
- सर्व invoices आणि documents अपलोड झाले आहेत का
अर्ज सबमिट केल्यानंतर अधिकारी कागदपत्रांची तपासणी करतात. सर्व काही योग्य आढळल्यास Refund ची रक्कम थेट बँक खात्यात जमा होते. त्यामुळे cash flow सुधारण्यास खूप मदत होते.
GST Refund अडकू नये यासाठी काय काळजी घ्यावी?
मित्रांनो, अनेक वेळा लहान-लहान चुका झाल्यामुळे GST Refund अडकतो किंवा reject होतो. त्यामुळे काही गोष्टी लक्षात ठेवणे खूप आवश्यक आहे.
- GST Return वेळेवर फाइल करणे
- चुकीची माहिती देणे टाळणे
- बँक खाते GST शी लिंक असणे
- योग्य invoice आणि payment proof असणे
ही शिस्त पाळली तर Refund मिळण्याची शक्यता नक्कीच वाढते.
छोट्या व्यवसायांसाठी GST चे महत्त्व
GST मुळे छोट्या व्यापाऱ्यांना सुरुवातीला थोडी अडचण वाटू शकते, पण दीर्घकाळात त्याचे फायदेच फायदे आहेत. एकच tax system असल्यामुळे accounting सोपे झाले आहे. व्यवसाय अधिक professional दिसतो आणि मोठ्या कंपन्यांसोबत काम करण्याच्या संधी वाढतात.
आजच्या digital India मध्ये GST नंबर काढणे आणि GST Refund प्रक्रिया समजून घेणे ही काळाची गरज बनली आहे. योग्य वेळी योग्य निर्णय घेतल्यास GST तुमच्यासाठी ओझे न राहता आर्थिक फायदा करून देणारे साधन ठरू शकते.
